Oceaan oversteek.
1e dag, woensdag, 22 december 2010, vertrek La Palma naar Barbados.
Nog even voor de duidelijkheid: 1 Nautische Mijl=zeemijl=Nm=1,85 kilometer.
De aarde is verdeeld in 360 graden, een graad is verdeeld in 60 minuten en 1
minuut is gelijk aan 1 Nmijl. Afstand gaat in nautische mijlen, snelheid in
knopen, onze snelheid, maar ook de snelheid van de wind of de stroming. Het
kerngetal blijft gelijk. 1 minuut=1 knoop=1 zeemijl=1,85 km.
Om 14.30 uur verlaten we de Marina La Palma, moe van de laatste klussen en
toch ook met kriebels in de buik. We maken deze oceaanoversteek alleen met
z'n tweetjes, dus dragen we ook de volledige verantwoording. Is dit wel het
goede moment om te vertrekken? Wat gaat het weer doen? We hebben alleen
de verwachting voor de eerste 5 dagen en daarna kome wat komt.
Eerst moeten alle lijnen, waarmee we extra vastgemaakt waren, niet alleen
losgehaald, maar ook met zoet water gespoeld. Anders drogen ze op met al
het zout erin en worden zo stijf als een plank. We spreken wel over een paar
honderd meter lijnen. In de bakskist hebben we ruimte weten te maken voor 6
extra jerricans diesel. We tanken eerst de beide grote tanks vol, samen 270
liter en dan nog 60 liter in de jerricans. Een simpele rekensom leert: Barbados
is ongeveer 2750 Nautische mijl = 5000 kilometer varen, daar doen we
ongeveer 3 tot 4 weken non stop over. Onze motor gebruikt ongeveer 2,2
liter diesel per uur voor 5 Nmijl. 330:2,2=150 uur motor. Hiervan is een
gedeelte nodig om extra stroom te draaien en natuurlijk moeten we ook nog
wat in reserve houden. We zijn 600 uren onderweg, dus er zal gezeild moeten
worden. Niks mis mee, we hebben de tijd.
Snel nog een was gedraaid, schoon is schoon, en een grote pan soep voor
onderweg gemaakt. Gisteren had ik ook al een pan Spaanse Hutspot vooraf
gekookt, maar die rook zo lekker, daar is niet veel meer van over. We
vertrekken direct na hoogwater om profijt te hebben van de ebstroom, die hier
van Noord naar Zuid tussen de eilanden door gaat en die je zeker niet moet
onderschatten.
We zetten koers pal naar het zuiden om tussen de eilanden La Gomera en El
Hierro door te varen, deze zullen we rond middernacht bereiken.
We starten met een lekker zonnetje en een rustige zee. Voor het eerst laten
we de sleepgenerator te water. Een grote dynamo is aan ons hekwerk
vastgebonden, daar zit een 30 meter lange lijn aan met aan het uiteinde een
langwerpige propellor van een meter lang. Door de waterdruk gaat deze
rondtollen, brengt daarmee de lijn in beweging, die met een wartel op de
dynamo bevestigd is. Hiermee wordt dan weer energie opgewekt, die we altijd
broodnodig hebben. Een ingenieus systeem, maar best eng om zo'n duur geval
zomaar achter het schip aan te slepen.
Het eerste stuk is afwisselend op zeil, op zeil en motor of alleen motor, vanaf
19.00 uur kunnen we alleen op onze zeilen verder. Het is al stikdonker, we zijn
nu uit de luwte van het eiland La Palma en de golven worden hoger en hoger.
Het wordt al direct een heavy nacht. Golven van 5 meter met een interval van
11 seconden tussen de een en de volgende. De wind gaat naar 25 knopen en
daarna naar dik 30 knopen. Het tij is gekeerd, we krijgen nu de vloedstroom
tegen van Zuid naar Noord, de deining schuin mee vanuit het NoordWesten en
de wind komt uit het Noord Oosten. Hierdoor wordt de zee een klotsbak en
ontstaan er hoge brekende golven van alle kanten. En aangezien er geen
lantaarnpalen staan zie je de golven ook niet aankomen. Het schip beweegt
alle kanten op, springt en rolt, versnelt en wordt met een klap weer afgeremd.
Alles klappert, kraakt, kreunt, dreunt, fluit, rolt, valt; kedeng, klap beng! Je
wordt gek van de herrie! Na een paar uur komt de maan zijn volle gezicht laten
zien, dat maakt het een stuk prettiger. Het is verbazend hoeveel licht de maan
geeft in een totaal donkere omgeving. De hele zee wordt aangelicht, je zou er
misschien wel een boek bij kunnen lezen.
De eerste breker is al in de kuip geslagen, waar ik met dubbele veiligheidslijnen
vastgehaakt buiten de wacht houd. Ik ben zeiknat. Roderick neemt over, ik ga
een paar uurtjes naar bed. Dit is voorlopig het systeem voor de komende
weken, 3 uur wacht houden, dan komt de een uit bed en duikt de ander erin om
wat te slapen en na 3 uur wisselen we weer om.
We hebben een slaaphol gemaakt in onze eigen hut met de dikke
kuipbankkussens extra tegen de wanden, ons grote dekbed, 2 slaapzakken en
8 hoofdkussens. Nu kun je je op iedere willekeurige manier installeren en
schrap zetten tegen de schokken.
Oceaanoversteek dag 2, donderdag, 23 december 2010.
Vanochtend om 10.00 uur is de wind op en moet de motor bij. Het zonnetje
schijnt. Als er weinig wind is, maar de golven zijn nog hoog, is er bijna niet te
zeilen. De golven remmen af, brengen het schip van koers, rammen je van
opzij, tillen je op en laten je schuin weer vallen, waardoor de zeilen naar de
andere kant klappen, nemen het schip weer op en met een klap vullen de zeilen
zich weer. Een grote slijtageslag en door de woelige golven ook geen
mogelijkheid voor een groot lichtweerzeil. Wederom herrie, herrie, herrie!
Om 12.00 uur, na 22 uur zitten de eerste 80.11 Nmijl volgens het log erop, in
werkelijkheid leg je een grotere afstand over de grond af, in verband met de
stroming namelijk 97 Nm. Onze positie is om 12.00 UTC 27.19N x 017.49 W.
's Nachts kunnen we zeilen, weliswaar heel langzaam, we maken 1,9 knoop
(=zeemijl) voortgang, zo doen we er wel een dag of vijftig over. We varen
onder een schitterende sterrenhemel met werkelijk miljarden sterren.
Oceaanoversteek dag 3, vrijdag, 24 december 2010.
Vanaf 9.00 uur kunnen we weer normaal zeilen, de deining is zo,n 2,5 meter
hoog, het zonnetje schijnt. Tussendoor pakken we beide nog een paar uurtjes
slaap, er wordt voor de komende dagen zwaarder weer verwacht.
We missen natuurlijk geen enkele zonsopgang of ondergang. Ik heb yoghurt
gemaakt voor het kerstontbijt morgen. Lekker hoor!
Om 12.00 uur UTC is onze positie is 26.12N x 010.01W. Afstand over de grond
dit etmaal 110 Nm. Totaal afgelegd 207 Nm.
In de nacht passeren we met een ruime boog een drietal onderwater bergen.
De Endeavour Seamount. Hun toppen zijn op 152 m, 254 m. en 160 meter
onder de waterspiegel. Het water erom heen is 3800 meter diep! We zeilen
met een prettige wind door de maanverlichte nacht.
Oceaanoversteek dag 4, zaterdag, 25 december 2010, 1e Kerstdag.
Vannacht, toen Roderick sliep de kerstballetjes opgehangen (van Sinterklaas
gekregen) en natuurlijk het kerstkleed van Opa Jan op tafel, mandje
croissants, lichtend kerstengeltje, CD aan, voila kerstsfeer compleet.
Het is een rustige nacht. Als het gerag al te heftig wordt, verhuis ik naar de
kajuitbank. Maar dit is goed te doen. Ik zit dus om 3 uur in het pikdonker
buiten, steekt Roderick zijn hoofd door het luik: HO, HO HO, Merry Christmas!
We maken toch eigenlijk altijd onze eigen lol.
12.00 UTC positie: 25.06 N x 020.20W. Afstand over de grond dit etmaal 100
Nm. Totaal afgelegd 307 Nm.
Wderom hoge golven weinig wind en voor het eerst dichtbewolkt. We hebben
alle zeilstanden uitgeprobeerd, over bakboord, over stuurboord, boom erin, dat
zeilt lekker, dan draait de wind weer, dus boom eruit. Er is geen goed aan te
doen. Het uitzetten van de spinnakerboom is sowieso al een crime.
Levensgevaarlijke toeren worden er op het voordek uitgehaald. En we zitten
wel midden op de oceaan in ons eentje. Al dagen geen schip gezien.
De stuurautomaat maakt overuren, er zit een irritante piep/ scream als het
stuurrad draait. Kerst of niet daar moet wat aan gedaan worden.Altijd een
beetje eng zo slopen midden op de oceaan. De volgende foto zie je niet de
horizon, maar je kijkt recht tegen een verticale golf aan, die achter het schip
oprijst.
's Avonds kunnen we wel gezamenlijk eten, tortilla, bloemkoolroosjes en een
varkensfilet. Lekker hoor!
Oceaanoversteek dag 5, zondag, 26 december 2010, 2e Kerstdag.
De nacht lekker doorgezeild.De nieuwe acccu's tezamen met de windgenerator
en de aquagen doen het goed. We zijn ook superzuinig met energie. De plotters
staan uit. Ieder uur starten we 1 plotter op om de gegevens in het logboek te
noteren. Tijd lokaal, tijd UTC, grondkoers, kompaskoers, snelheid over de
grond, snelheid door het water, stroom, stroomrichting, windkracht,
windrichting, positie en logstand. Alle gegevens overzichtelijk bij elkaar.
Om 9.00 uur komt er van stuurboord een enorm golvenveld aan, de swell
(oceaandeining) uit het NWesten, 5 meter hoog, duinen van water; alleen
komen nu van Bakboord de vloedgolven aanzetten van 3,5 meter hoog. Recht
tegen elkaar in en wij ertussen met het schip. Verder staat er een behoorlijk
harde stroming die van achter inkomt. Dit is echt hachelijk, we kunnen geen
kant opsturen om de golven zo goed mogelijk te kunnen nemen. Het schip gaat
enorm te keer door al dit geweld. Van voor naar achter, van links naar rechts,
versneld afgespeeld met wat steigeren, springen, plots afremmen en weer
versnellen. Phoei! Het houdt maar niet op. De golven blijven maar van 2
kanten komen. Doodvermoeiend, maar het zonnetje schijnt en dat kunnen
jullie me niet nazeggen. Ik wil proberen wat foto's te nemen van de golven.
Meestal lukt dat niet, want het schip beweegt mee naar boven en op beeld
lijken het alleen wat flinke rimpelingen. Roderick stelt voor om een stukje te
filmen. Goed idee! Terwijl ik met het filmpje bezig ben een grote golf te
"vangen", komt er uit het niets een andere erg hoge en razende golf
aanzetten, die ons schip bijna plat slaat en meesleurt. Was bijna een heel
spectaculair filmpje geworden. De schrik zit er goed in, maar we zijn er nog.
Still going strong. De hele dag is deze onstuimige zee zo gebleven. Lastige dag
dus. 12.00 UTC totaal afgelegde afstand dit etmaal 130 Nmijl. Onze positie
23.46N x 021.25W. Generaal totaal afgelegd 437 Nm. Goed vasthouden!
Oceaanoversteek dag 6, maandag, 27 december 2010
De hele nacht zeilen we stevig door. Het is pikdonker, bewolkt, geen maan,
geen sterren. Lange nachten van 18.00 uur tot 8.30 uur. Je kunt geen hand
voor ogen zien, we zitten in de kuip op wacht dubbel aangelijnd aan onze
veiligheidslijnen. Als je nu overboord gaat, ben je echt weg. We hebben altijd
onze reddingsvesten aan, zit ook een zelfontbrandend lampje op, maar door de
golven ben je gewoon niet terug te vinden. En daarbij als je in het water valt,
drijf je ook nog met de stroom mee, terwijl de ander eerst nog het schip moet
keren en de zeilen strijken. Kortom: een hele kleine kans dat dit goed afloopt,
dus goed ervoor zorgen dat je aan boord blijft. We hebben ook de afspraak,
dat zodra 1 van ons in het vooronder gaat slapen, overdag of 's nachts, de
ander altijd zijn reddingvest draagt en aangelijnd is. Ook al is het 30 graden en
een kalme zee. Een slippertje is zo gemaakt. We zijn nu de Kreeftkeerkring
gepasseerd, klinkt wel stoer vind ik. We laten de Kaap Verden liggen en gaan
er vlak boven langs in een ruk door naar Barbados. We varen nog steeds in
ZuidZuidWestelijke richting om de Passaatwind op te kunnen pikken, zo rond
de 15e breedtegraad. Het is hier trouwens al flink warmer.
Positie 12.00 UTC 22.26N x 022.33W Afgelegd dit etmaal 80 Nm. door de
hoge golven wordt ook de snelheid enorm beperkt. Totaal afgelegd 517 Nm.
Oceaanoversteek dag 7, dinsdag 28 december 2010
We gaan stug door, afgelopen nacht was het betrekkelijk rustig, alleen een
hoop windshifts. De stuurautomaat doet het werk, wij zitten buiten op wacht,
houden de boel in de gaten en natuurlijk uitkijk. Als de wind plotseling uit een
andere richting komt, geeft de stuurautomaat een alarm af, tijd voor ons om in
te grijpen. Ook als we van een golf afsurfen, moeten wij stand by zijn. We
hebben aan 4 zijden zee om ons heen, dus geen orientatiepunten, je zou dus
zomaar in een kringetje kunnen gaan varen. Maar lang leve de GPS. Onze
positie noteren we ieder uur in het logboek en iedere 6 uur op de papieren
kaart. Op deze overzeiler gaan we dan met 3/4 cm vooruit. Mocht het
electronisch instrumentarium er mee ophouden, om wat voor reden dan ook,
dan hebben we alle basisgegevens tot een uur geleden.
Het wordt allengs warmer, 's ochtends om 9.00 uur is het al 26 graden. We
worden door een andere, voor ons onzichtbare zeilboot opgeroepen via de VHF,
gewoon voor een praatje. Zij gaan naar Martinique. Al met al een relaxed
dagje. Onze positie om 12 utc 21.11Nx023.07W. afgelegd dit etmaal 90 Nm,
totaal 607 Nm.
Oceaanoversteek dag 8, woensdag 29 december 2010.
Zowaar passeert er een vrachtschip, het 4e in al die tijd, hij moet nog een paar
graden uitwijken ook voor ons, we liggen op ramkoers in een lege oceaan!
Het is zonnig, helder, 32 graden, lichte wind, nog steeds lastige golven, maar
gematigder. Het verse vlees is op dus moet er gevist worden. Roderick gaat
actief aan de slag, zoals hij het een Spaanse visser heeft zien doen. We vissen
gewoon met een lijn op een plankje met een lure (nepvisje) er aan. Roderick
haalt de lijn steeds een paar meter binnen en laat hem dan weer schieten. Nou
dat werkt! Hij ziet een vis met een noodgang erop af speren, een ruk, alleen
het lijntje over. Weg mooie nieuwe lure. Er zwemt nu een vis met een flitsende
piercing rond.Terug naar een lijn met haakjes met veertjes. Ik zet zelf ook nog
maar een lijntje met een lokvisje. We zitten net met een lekker kopje koffie te
relaxen, waarschuwt Roderick dat de vislijnen eruit moeten, want de Aquagen
sleepgenerator moet er weer achter. Okay ik spring direct op ( echt waar!) en
ga de lijnen binnenhalen. Die met de haakjes met veertjes was snel binnen,
alle haakjes eraf, alleen nog het touwtje, dat schiet lekker op! Dan mijn eigen
lijn, daar zit ook geen weerstand op, als ik de lijn al 20 meter binnengehaald
heb, zie ik wat drijven: Roderick ik heb een vis!!!! Ach nee he...Een flinke dikke
Spaanse makreel. Volgens mij is t'ie al dood. Ik haal hem op, begint hij ineens
te spartelen. We zijn helemaal niet voorbereid. Haal wat drank voor tussen zijn
kieuwen om hem te verdoven, waar is de broodplank, het vismes?
Kortom meteen slachten, schoonmaken, zonder kop blijft hij ook nog
spartelen, een bloederige bende. Het hele schip moet je weer schoonmaken.
Anderhalf uur later lag hij op ons bordje, gefileerd in een beslagje gebakken.
Een heel ander gezicht en lekker!! Volgende keer toch maar weer alles
klaarzetten voor je weet maar nooit. Na het eten gaat Roderick met de SSB
radio de weerkaarten ophalen, nog een heel gedoe en erg tijdrovend. Ook gaat
de mail met onze positie eruit. Ik ga vast wat voorslapen. De nachtwacht is
niet onprettig, het is niet koud, 24 graden, maar toch hebben we onze fleece
vesten aan, we zijn al zo verwend. Miljoenen sterren en de maan, die hier met
z'n sikkeltje op zijn rug ligt. Raar gezicht. Vandaag wederom 90 Nm afgelegd,
dat maakt het totaal nu 697 Nm. Onze positie om 12.00 UTC 20.10N x
024.13W.
Oceaanoversteek dag 9, donderdag 30 december 2010.
It's a beautifull day, the sun is shining, feel good....
De wind is wat stabieler geworden, de golven nog flink hoog, maar te doen. We
gaan de gennaker opzetten, ons 96 kwadraat meter grote lichtweer zeil. Altijd
een hele operatie. Maar vandaag ging het soepeltjes, hij staat er mooi bij en
we maken meteen meer snelheid. Wel heel accuraat zeilen met die golven
allemaal. Als we een golf dwars afgaan, kan daardoor zomaar de wind uit het
zeil slaan en hangt het er direct bij als een vaatdoek.
De hele dag kan de gennaker op blijven staan.
Om 18.00 uur halen we de hele handel weer weg en zetten de normale zeilen
voordat het (pik)donker is. Nu racen we door de nacht. Onze positie 19.01N x
025.38W. Dit etmaal 100 Nm afgelegd, totaal nu 797 Nm.
Oceaanoversteek dag 10, vrijdag 31 december 2010. Oudjaarsdag.
De laatste dag van dit jaar. De golven blijven hoog en hoger. Je moet je
voortdurend schrap zetten. Het schip ligt steeds onder een andere helling. Alles
valt en rolt weg, schuift. Natuurlijk hebben we alles zeevast opgeborgen. Je
moet je voortdurend met 2 handen vasthouden en je schrap zetten, probeer
dan maar eens wat te eten te maken. Het bordje staat op een antislipmatje,
een golf dwars, boot onder helling, bordje is keurig blijven staan, maar het eten
ligt op de vloer. Pak een appeltje, dat rolt weg, dus die moet je eerst weer
vangen, dan het mesje en dan schillen zonder te vallen, gek wordt je er van. Ik
had lekkere hapjes gepland voor vanavond, nou vergeet het maar. 's Middags
een pan popcorn gepopt, glas sangria erbij. Proost schat, Gelukkig Nieuwjaar
alvast. Roderick zendt alvast ons nieuwjaarsmailtje over de radio. Je zit
voortdurend wijdbeens, met je voeten ergens tegenaan, anders donder je van
de bank af. Ondertussen oefen ik op een lastige knoop.
's Avonds wordt de zee nog woeliger, het is pikdonker, geen maan, geen
sterren, wel een steeds veranderende wind, en sleurende golven. De
stuurautomaat geeft voortdurend alarm .
Het enige wat nog bijdraagt aan de feestvreugde is de zeevonk. Een eencellig
diertje dat als het in beweging gebracht wordt als een oudejaarssterretje
sprankelt. Van onze boeggolf en het buiswater spatten de sterretjes af. Echt
fonkelend, niet zoals op de Noordzee, een lichtende zee door algen. Dit effect
van de zeevonk kun je alleen in het donker zien. Dat is echt gaaf.
Door de golven en de windshifts is het schip moeilijk op koers te houden,
ineens staat de fok bak met de golven dwars. Het is moeilijk opsturen in het
pikkedonker. Door de heftige stroom en de golven reageert het schip niet op
het roer. Eng. Het werd een zware nacht, het is saai donker, je moet vechten
tegen de slaap tijdens de wacht. En de zuurkool, die ik uit Holland meegesleept
had, was ook al bedorven, snik. Liggen zo uw problemen? Haidewietska.....
Onze positie om 12.00 UTC 17.58N x 027.25W afgelegd deze 24 uur 110 Nm,
dat brengt het totaal op 907 Nm.
Het jaar is afgelopen, onze reis gelukkig nog niet, dubbelklik hier op
reizen 2011 voor het vervolg van het Oceaandagboek.